Autobus podmiejski, jak zwykle o tej porze dnia, wype\u0142niony po brzegi. Mam przed sob\u0105 p\u00f3\u0142 godziny na rozmy\u015blania o r\u00f3\u017cnych sprawach. Ze wszystkich stron docieraj\u0105 do mnie rozmowy wsp\u00f3\u0142pasa\u017cer\u00f3w. Tworzy si\u0119 co\u015b w rodzaju bia\u0142ego szumu. Idealne t\u0142o akustyczne do tego, aby rozprawi\u0107 si\u0119 z w\u0142asno\u015bciami teselacji, kt\u00f3r\u0105 niedawno odkry\u0142em. Po chwili z tego bia\u0142ego szumu wy\u0142awiam g\u0142os pani rozmawiaj\u0105cej z kim\u015b przez telefon. Dono\u015bnym g\u0142osem oznajmia osobie z drugiej strony \u2013 \u201ekochana nie mog\u0119 go przepu\u015bci\u0107, on nawet nie zna twierdzenia Pitagorasa, a o Talesie to ju\u017c nawet nie wspomn\u0119\u201d. Wygl\u0105da na to, \u017ce s\u0142ynne twierdzenia z matematyki szkolnej\u00a0s\u0105 tu jak\u0105\u015b magiczn\u0105 przepustk\u0105 do kolejnego etapu \u017cycia jakiego\u015b m\u0142odego cz\u0142owieka. Czy my czego\u015b tu nie pokr\u0119cili\u015bmy? Czy my nie przesadzamy z naszymi wymaganiami? Gdyby tak zapyta\u0107 wszystkich doros\u0142ych w autobusie \u2013 czy s\u0105 w stanie wymieni\u0107 poprawnie te dwa twierdzenia, i pewnie par\u0119 innych powszechnie uznawanych za wa\u017cne, to prawdopodobnie tylko nieliczni z pasa\u017cer\u00f3w byliby w stanie cokolwiek o tych twierdzeniach powiedzie\u0107. Sprawd\u017acie to w swoim otoczeniu. Zobaczycie jak niewiele zostaje w ludzkich g\u0142owach z matematyki szkolnej. A przecie\u017c ci ludzie \u015bwietnie funkcjonuj\u0105 w \u017cyciu, robi\u0105 kariery, czasem s\u0105 to wielkie kariery, prowadz\u0105 firmy, dowodz\u0105 armiami, pisz\u0105 ksi\u0105\u017cki, zarabiaj\u0105 pieni\u0105dze, czasem to s\u0105 gigantyczne pieni\u0105dze. Czy oni kiedy\u015b w \u017cyciu zastosowali\u00a0twierdzenie Pitagorasa?<\/p>\n
Jak to jest wi\u0119c z t\u0105 nasz\u0105 matematyk\u0105, do czego jest nam potrzebna, je\u015bli po latach tak niewiele pami\u0119tamy? A mo\u017ce w tej naszej edukacji szkolnej jest tzw. drugie dno? Jest. Tylko ma\u0142o kto z nas je zauwa\u017ca, czy o nim pami\u0119ta. W p\u0142ytkim rozumieniu edukacji jest ona tylko zbiorem fakt\u00f3w, kt\u00f3re trzeba zapami\u0119ta\u0107 i rozliczy\u0107 si\u0119 z ich znajomo\u015bci na maturze. Ot taki spis inwentarza. Punkt za twierdzenie Pitagorasa, dwa punkty za twierdzenie Talesa, dwa punkty za znajomo\u015b\u0107 interpunkcji, 10 punkt\u00f3w za znajomo\u015b\u0107 tw\u00f3rczo\u015bci literackiej Na\u0142kowskiej, itd., podsumowa\u0107 liczb\u0119 otrzymanych punkt\u00f3w i je\u015bli jest ona wystarczaj\u0105co du\u017ca to ty m\u0142ody cz\u0142owieku jeste\u015b doros\u0142y i masz prawo rozpocz\u0105\u0107 samodzielne \u017cycie. Wygl\u0105da to na do\u015b\u0107 prosty spos\u00f3b sprawdzenia, czy kto\u015b ju\u017c dojrza\u0142. Tylko czy jest to w\u0142a\u015bciwe rozumienie roli edukacji?<\/p>\n
Przez wiele lat pracowa\u0142em na do\u015b\u0107 nietypowej uczelni. Zayed University jest elitarn\u0105 uczelni\u0105 dla m\u0142odzie\u017cy Emirackiej. Tu edukacja mia\u0142a dwie splataj\u0105ce si\u0119 ze sob\u0105 warstwy. Jedn\u0105 z nich by\u0142a warstwa, kt\u00f3r\u0105 wspomina\u0142em przed chwil\u0105 \u2013 nauczy\u0107 si\u0119 i zapami\u0119ta\u0107 odpowiedni\u0105 pul\u0119 fakt\u00f3w z r\u00f3\u017cnych nauk. To my znamy. Druga warstwa, kt\u00f3r\u0105 nazywano \u2018learning outcomes\u2019, czyli efekty nauczania. W ramach tej warstwy zak\u0142adano, \u017ce studentka, wtedy to by\u0142a uczelnia wy\u0142\u0105cznie \u017ce\u0144ska, opr\u00f3cz nauczenia si\u0119 odpowiednich fakt\u00f3w b\u0119dzie umia\u0142a m.in. rozwi\u0105zywa\u0107 samodzielnie problemy, my\u015ble\u0107 krytycznie, by\u0107 przedsi\u0119biorcza, wykazywa\u0107 si\u0119 inicjatyw\u0105 w ka\u017cdej mo\u017cliwej sytuacji. To jest w\u0142a\u015bnie to czego my naprawd\u0119 oczekujemy od m\u0142odego cz\u0142owieka wchodz\u0105cego w \u017cycie \u2013 aby by\u0142 my\u015bl\u0105cym cz\u0142owiekiem, tw\u00f3rczym i umiej\u0105cym sobie poradzi\u0107 w ka\u017cdej sytuacji zar\u00f3wno \u017cyciowej jak i zawodowej. Co zatem z t\u0105 matematyk\u0105? Jest potrzebna, czy nie? Oczywi\u015bcie, \u017ce jest. Dla jednych z nas jest to element naszej kultury, dla innych jest sztuk\u0105, a dla jeszcze innych zawodem. Natomiast dla m\u0142odego cz\u0142owieka matematyka jest rodzajem sali gimnastycznej, boiska, na kt\u00f3ry on trenuje sw\u00f3j umys\u0142. Czyli, m\u00f3wi\u0105c w du\u017cym uproszczeniu, lekcje matematyki s\u0105 form\u0105 joggingu dla naszych umys\u0142\u00f3w. Zreszt\u0105 nale\u017cy go szuka\u0107 nie tylko w matematyce, ale r\u00f3wnie\u017c w fizyce, chemii, angielskim, polskim czy historii. Fakty z dowolnej dziedziny to jedno, a umiej\u0119tno\u015b\u0107 krytycznego operowania tymi faktami, to druga i r\u00f3wnie wa\u017cna sprawa. Z czasem fakty b\u0119d\u0105 wylatywa\u0107 z g\u0142owy, natomiast umiej\u0119tno\u015b\u0107 tw\u00f3rczego i krytycznego my\u015blenia pozostanie z nami na d\u0142u\u017cej, o ile tylko o to odpowiednio zadbamy. Ten jogging powinni uprawia\u0107 nie tylko m\u0142odzi ludzie, my dziestolatki r\u00f3wnie\u017c. Nie ma emerytury od my\u015blenia.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Autobus podmiejski, jak zwykle o tej porze dnia, wype\u0142niony po brzegi. Mam przed sob\u0105 p\u00f3\u0142 godziny na rozmy\u015blania o r\u00f3\u017cnych …<\/p>\n