W ostatnich latach prasa w r\u00f3\u017cnych krajach, r\u00f3wnie\u017c i w Polsce, donosi o fantastycznych wynikach korea\u0144skich uczni\u00f3w w matematyce i innych dyscyplinach. Podobnie m\u00f3wi si\u0119 o wynikach uczni\u00f3w w Chinach oraz na Taiwanie. Proponuj\u0119, aby\u015bmy spojrzeli na kszta\u0142cenie nauczycieli matematyki w Korei oraz na ich uczni\u00f3w i zobaczyli, jakie s\u0105 prawdziwe koszty korea\u0144skiej edukacji?<\/p>\n
W wi\u0119kszo\u015bci kraj\u00f3w azjatyckich nauczyciel jest bardzo szanowan\u0105 osob\u0105. Tak by\u0142o dawniej i tak jest teraz. W spo\u0142ecze\u0144stwie uwa\u017ca si\u0119, \u017ce nauczyciel to jest kto\u015b bardzo wa\u017cny, i co wa\u017cniejsze, m\u0105dry. Dla ucznia nauczyciel jest prawie bogiem, a szacunku, jaki maj\u0105 nauczyciele azjatyccy w\u015br\u00f3d uczni\u00f3w trudno doszuka\u0107 si\u0119 w krajach Zachodu. Nauczyciel w rodzinie jest chlub\u0105 dla ca\u0142ej rodziny. Podnosi jej presti\u017c i pozycj\u0119 w spo\u0142ecze\u0144stwie. Relacja nauczyciel-ucze\u0144 mo\u017ce by\u0107 korzystna dla obu stron. Splendor dobrego nauczyciela spada r\u00f3wnie\u017c na jego ucznia. Cz\u0119sto m\u00f3wi si\u0119 z du\u017cym szacunkiem o kim\u015b, \u017ce jest to ucze\u0144 tego czy innego nauczyciela. Podobnie jest w relacjach w drug\u0105 stron\u0119. Nauczyciel, zazwyczaj by\u0142y nauczyciel, cieszy si\u0119 ogromnym szacunkiem, je\u015bli jego ucze\u0144 jest kim\u015b wa\u017cnym w spo\u0142ecze\u0144stwie. Nauczyciele w Korei maj\u0105 stosunkowo wysokie pensje, formalnie a\u017c dwa miesi\u0105ce urlopu, oraz wiele innych dobrodziejstw. To jest jedna strona medalu. Popatrzmy teraz jak dochodzi si\u0119 do statusu nauczyciela.<\/p>\n
Ucze\u0144 w Korei Po\u0142udniowej nie ma \u0142atwego \u017cycia. Ju\u017c na wst\u0119pie jego szkolnego \u017cycia zaczyna si\u0119 konkurencja pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem. S\u0105 szko\u0142y lepsze i gorsze. Dostanie si\u0119 do lepszej szko\u0142y jest wa\u017cne i o to jest walka na pocz\u0105tek. Rano ucze\u0144 idzie do szko\u0142y rz\u0105dowej, gdzie wymagania s\u0105 zazwyczaj bardzo du\u017ce. Po lekcjach ucze\u0144 idzie do kolejnej szko\u0142y, tym razem prywatnej, gdzie uczy si\u0119 matematyki i angielskiego. Takich szk\u00f3\u0142 s\u0105 tysi\u0105ce. Bardzo cz\u0119sto stoj\u0105c na skrzy\u017cowaniu ulic w najbli\u017cszym otoczeniu widzimy 3 lub 4 szyldy szk\u00f3\u0142 prywatnych. Dobre szko\u0142y prywatne s\u0105 obl\u0119\u017cone do tego stopnia, \u017ce miejsce w nich trzeba rezerwowa\u0107 wiele miesi\u0119cy lub nawet lat naprz\u00f3d. Nauka w takich szko\u0142ach trwa do p\u00f3\u017anych godzin wieczornych. To jeszcze nie koniec. Po powrocie do domu ucze\u0144 jest zazwyczaj mobilizowany, najcz\u0119\u015bciej przez matk\u0119, aby jeszcze sp\u0119dzi\u0142 troch\u0119 czasu nad podr\u0119cznikami. Korea\u0144skie matki s\u0105 bardzo ambitne. Cz\u0119stym faktem jest wymaganie od ucznia, aby spa\u0142 nie wi\u0119cej ni\u017c pi\u0119\u0107 godzin na dob\u0119 \u2013 \u201eb\u0119dziesz spa\u0142 5 godzin to masz szanse zda\u0107 egzamin wst\u0119pny na uczelni\u0119, je\u015bli \u015bpisz 6 godzin lub wi\u0119cej to z pewno\u015bci\u0105 nie zdasz egzamin\u00f3w, b\u0119dziesz mia\u0142 kiepsk\u0105 prac\u0119, i co wa\u017cne, brzydk\u0105 \u017con\u0119\u201d. To m\u00f3wi mi jeden z moich koleg\u00f3w wspominaj\u0105c swoje szkolne lata. Inny dodaje natychmiast \u2013 \u201ea moja matka pozwala\u0142a mi spa\u0107 6 godzin\u201d. Z tymi \u0142adnymi i brzydkimi korea\u0144skimi matkami jest jeszcze jeden problem. One lubi\u0105 mie\u0107 pe\u0142n\u0105 kontrol\u0119 nad finansami rodziny. Wiele z nich wymusi\u0142o, aby pensja m\u0119\u017ca wp\u0142ywa\u0142a bezpo\u015brednio na konto \u017cony natomiast m\u0105\u017c ma tylko kart\u0119 kredytow\u0105 z ograniczonym limitem. Kobieta decyduje o najwa\u017cniejszych sprawach zwi\u0105zanych z domem m.in. wyborem szko\u0142y dla dzieci i kontrol\u0105 ich wynik\u00f3w. M\u0105\u017c w tej sprawie ma najcz\u0119\u015bciej tylko g\u0142os doradczy.<\/p>\n
Wymagania rodzic\u00f3w w stosunku do dzieci s\u0105 bardzo du\u017ce, ale dotycz\u0105 one g\u0142\u00f3wnie matematyki i angielskiego. Nie zwraca si\u0119 zbyt du\u017cej uwagi na wrodzone talenty dziecka. Rzadko zdarza si\u0119, aby dziecko by\u0142o wysy\u0142ane na prywatne lekcje muzyki, malarstwa, itp. matematyka i angielski s\u0105 najwa\u017cniejsze. Na hobby, czy l\u017cejsze lektury, ucze\u0144 nie ma czasu. Moi koledzy m\u00f3wi\u0105 mi, \u017ce korea\u0144scy uczniowie s\u0105 najlepsi w matematyce, ale jej nienawidz\u0105. Trudno si\u0119 dziwi\u0107. Przypuszczam, \u017ce gdyby zajmowali si\u0119 troch\u0119 mniej matematyk\u0105 to te\u017c nie byliby gorsi w niej, ale mieliby czas na rozrywki i sport. Z angielskim jest znacznie trudniej. Znakomita wi\u0119kszo\u015b\u0107 Korea\u0144czyk\u00f3w nie zna angielskiego, a jak zna to bardzo s\u0142abo. Wymowa s\u0142\u00f3w angielskich jest dla nich powa\u017cnym problemem. Po prostu ich \u017cuchwy nie s\u0105 przystosowane do wymawiania zachodnich d\u017awi\u0119k\u00f3w. Podobnie jest ze s\u0142yszeniem s\u0142\u00f3w angielskich. Wymowa angielska jest dla nich jak fala d\u017awi\u0119kowa, w kt\u00f3rej od czasu do czasu uda si\u0119 rozr\u00f3\u017cni\u0107 jakie\u015b s\u0142owo. My zreszt\u0105 te\u017c mamy powa\u017cne problemy z us\u0142yszeniem kogo\u015b, kto m\u00f3wi po chi\u0144sku czy korea\u0144sku.<\/p>\n
Zawsze zdumiewam si\u0119 patrz\u0105c na puste place zabaw i r\u00f3\u017cnego rodzaju boiska publiczne. Nie zdarzy\u0142o mi si\u0119 widzie\u0107 tu chmary dzieci graj\u0105cych w cokolwiek. Przypominam sobie obrazki z Polski, czy Abu Dhabi, gdzie gromadki dzieciak\u00f3w graj\u0105 w pi\u0142k\u0119 na dos\u0142ownie ka\u017cdym wolnym kawa\u0142ku ziemi. Tu tego nie wida\u0107. Nie ma chmar dzieciak\u00f3w ciesz\u0105cych si\u0119 \u017cyciem i sportem. Nie ma tej dynamicznej rado\u015bci z wbitego gola czy dobrze podanej pi\u0142ki. Korea\u0144skie dzieci nie maj\u0105 czasu na takie rzeczy, ani w czasie roku szkolnego, ani nawet w wakacje. W czasie wakacji boiska i place zabaw r\u00f3wnie\u017c \u015bwiec\u0105 pustkami. Rano patrz\u0119 na dzieciaki id\u0105ce do szko\u0142y. Id\u0105 powoli, noga za nog\u0105, zazwyczaj z jakim\u015b papierem lub zeszytem w r\u0119ku, powtarzaj\u0105c zadane lekcje. Moi koledzy m\u00f3wi\u0105 mi, \u017ce w Korei Po\u0142udniowej jest najwi\u0119kszy procent samob\u00f3jstw na \u015bwiecie. Kiedy\u015b s\u0142ysza\u0142em, \u017ce w Japonii. Nie, to podobno w\u0142a\u015bnie Korea w tym przoduje.<\/p>\n
No i wreszcie dochodzimy do uczelni wy\u017cszej. Tu konkurencja jest znowu gigantyczna. Tak naprawd\u0119 to licz\u0105 si\u0119 trzy uczelnie wy\u017csze okre\u015blane, jako SKY. S\u0105 to Seoul National University, Korea University oraz Yonsei University. Nazwa SKY zosta\u0142a utworzona od pierwszych liter nazw tych uczelni. W \u015bwiadomo\u015bci Korea\u0144czyka SKY znaczy tyle, co niebo i wiadomo, \u017ce dostanie si\u0119 tam za \u017cycia jest niemo\u017cliwe. W rzeczywisto\u015bci zdanie egzaminu na jedn\u0105 z tych uczelni uwa\u017ca si\u0119 z cud. Kto\u015b, kto dosta\u0142 si\u0119 na jedn\u0105 z tych uczelni jest traktowany przez otoczenie, jako osoba specjalna, z dum\u0105 nosi mundur uczelni, aby si\u0119 wyr\u00f3\u017cnia\u0107 w\u015br\u00f3d r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w. Jego rodzina te\u017c chodzi w glorii.<\/p>\n
Jak jest, zatem z przysz\u0142ymi nauczycielami, w tym r\u00f3wnie\u017c nauczycielami matematyki? W Korei Po\u0142udniowej istnieje kilkana\u015bcie uniwersytet\u00f3w pedagogicznych. Moi koledzy wspominaj\u0105 o 16 lub 17, a wi\u0119c tylu ile jest prowincji w tym kraju. Wikipedia wylicza 15 uczelni wy\u017cszych maj\u0105cych w nazwie \u2018National University of Education\u2019. Podobno jest ich znacznie wi\u0119cej. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c prywatne uczelnie kszta\u0142c\u0105ce nauczycieli. To tyle w kraju o populacji 48.8 Miliona ludzi. Przypominam, w Polsce aktualnie mamy 38.3 Miliona i dok\u0142adnie jedn\u0105 pa\u0144stwow\u0105 uczelni\u0119 ze s\u0142owem \u2018pedagogiczna\u2019 w nazwie. Wszystkie inne przekszta\u0142ci\u0142y si\u0119 w akademie lub uniwersytety. Podobno wi\u0119kszy presti\u017c? Tylko czy rzeczywi\u015bcie to jest najwa\u017cniejsze?<\/p>\n
Wymienione tu uczelnie pedagogiczne w Korei maj\u0105 status uniwersytetu i s\u0105 rzeczywi\u015bcie powa\u017cnymi uczelniami wy\u017cszymi. Dostanie si\u0119 do nich nie jest \u0142atwe. Konkurencja jest bardzo du\u017ca. A potem zaczyna si\u0119 znowu ten sam znany nam z korea\u0144skiej szko\u0142y proces \u2013 wyk\u0142ady, prace domowe, nauka w\u0142asna, i od nowa to samo. Pomimo fantastycznych obiekt\u00f3w sportowych na uczelniach raczej rzadko widzi si\u0119 student\u00f3w uprawiaj\u0105cych jaki\u015b sport. Nauka wype\u0142nia im czas prawie bez reszty.<\/p>\n
Moi studenci s\u0105 nauczycielami pracuj\u0105cymi i jednocze\u015bnie ko\u0144cz\u0105cymi drugi stopie\u0144 studi\u00f3w (tzw. graduate study). Ich postawa jest pod wieloma wzgl\u0119dami zdumiewaj\u0105ca. Na 10 minut przed rozpocz\u0119ciem wyk\u0142adu wszyscy siedz\u0105 na swoich miejscach i czytaj\u0105 notatki z poprzedniego dnia. Nie zdarzy\u0142o mi si\u0119, aby w czasie semestru kiedykolwiek i ktokolwiek sp\u00f3\u017ani\u0142 si\u0119 na zaj\u0119cia, cho\u0107 o minut\u0119. Takich rzeczy tu nie ma. Tak pilnych i zdyscyplinowanych student\u00f3w jeszcze nie widzia\u0142em. W poprzednim semestrze wyk\u0142ada\u0142em \u2018modelowanie matematyczne\u2019. Pokazywa\u0142em za pomoc\u0105 szkolnej matematyki mo\u017cna modelowa\u0107 zjawiska finansowe, z jakimi mamy do czynienia, na co dzie\u0144 w \u017cyciu. Wyk\u0142ad i \u0107wiczenia do niego zosta\u0142y przyj\u0119te bardzo entuzjastycznie. Jeden z moich student\u00f3w skomentowa\u0142 \u2018wreszcie mog\u0119 pokaza\u0107 uczniom, dlaczego warto uczy\u0107 si\u0119 matematyki\u2019. W kolejnym semestrze wyk\u0142ad dotyczy\u0142 technologii komputerowych w nauczaniu matematyki. Wykorzystujemy Geometer\u2019s Sketchpad i GeoGebr\u0119 do badania r\u00f3\u017cnych wspania\u0142o\u015bci w architekturze i sztuce Azji. Okazuje si\u0119, \u017ce to jest pierwszy raz, kiedy kto\u015b pokazuje na \u017cywo jak mo\u017cna naucza\u0107 matematyki z tymi programami. Po kilku zaj\u0119ciach studenci zdecydowanie rezygnuj\u0105 z GeoGebry. Dla nich Sketchpad jest znacznie wygodniejszy i \u0142atwiejszy. Na koniec daj\u0119 im do\u015b\u0107 skomplikowany przyk\u0142ad do skonstruowania. Zrobili i to wyj\u0105tkowo dobrze.<\/p>\n
Na jednej z przerw pokazuj\u0119 im czasopismo \u2018Matematyka w szkole\u2019. W\u0142a\u015bnie dosta\u0142em ostatni numer of wydawcy. Nauczyciele ogl\u0105daj\u0105 go z wielkim zainteresowaniem. \u2018Nic takiego u nas nie istnieje\u2019 m\u00f3wi mi kto\u015b. Pokazuj\u0119 im polski podr\u0119cznik matematyki na serwerze www.epodreczniki.pl. Znowu zdumienie, \u017ce co\u015b takiego jest dost\u0119pne dla ka\u017cdego i nie trzeba za to p\u0142aci\u0107. Podobnie zareagowali moi koledzy \u2013 profesorowie uczelni. Podobno by\u0142 kiedy\u015b taki pomys\u0142 w Korei, ale zabrak\u0142o funduszy.<\/p>\n
Wreszcie koniec nauki na uczelni. Teraz trzeba zda\u0107 egzamin kwalifikuj\u0105cy do pracy w szkole. Egzamin jest bardzo trudny. W r\u00f3\u017cnych latach zdaje go od 2\/3 do 3\/4 przyst\u0119puj\u0105cych do niego student\u00f3w. Co z tymi, co nie zdali? Czekaj\u0105 rok na kolejny egzamin, \u017cyj\u0105c i studiuj\u0105c na w\u0142asny koszt, i przyst\u0119puj\u0105 ponownie. Jak wyjdzie to zaczyna si\u0119 nowy etap w \u017cyciu. Jak nie wyjdzie, to mo\u017cna spr\u00f3bowa\u0107 jeszcze raz za rok lub poszuka\u0107 sobie innej pracy. Czasem uda si\u0119 znale\u017a\u0107 etat w jakiej\u015b prywatnej szkole. Dalej jest r\u00f3\u017cnego rodzaju dokszta\u0142canie si\u0119 \u2013 kursy, wakacyjne wyk\u0142ady na uczelniach, konferencje pedagogiczne.<\/p>\n
Moi studenci, pracuj\u0105cy nauczyciele, m\u00f3wi\u0105 mi, \u017ce zostaje im bardzo niewiele czasu na prawdziwe wakacje. A jak ju\u017c co\u015b zostanie to, po takim maglu, nie zawsze wiedz\u0105 jak ten czas wykorzysta\u0107. Ile godzin dziennie pracuje nauczyciel? R\u00f3\u017cnie, zale\u017cy to od szko\u0142y, dyrektora i pewnie paru innych czynnik\u00f3w. Jedni maj\u0105 wiele lekcji, inni z kolei troch\u0119 mniej, ale musz\u0105 zosta\u0107 po lekcjach w szkole i pomaga\u0107 uczniom potrzebuj\u0105cym takiej pomocy. Cz\u0119sto ucze\u0144 musi p\u0142aci\u0107 za tak\u0105 pomoc i s\u0105 to pieni\u0105dze wp\u0142ywaj\u0105ce do kasy szko\u0142y. Cz\u0119\u015b\u0107 ich wraca w jakiej\u015b formie do nauczyciela. Przypomina to troch\u0119 nasze korepetycje, ale tu maj\u0105 one sformalizowan\u0105 posta\u0107.<\/p>\n
Korea\u0144czycy pracuj\u0105 bardzo du\u017co, wi\u0119cej ni\u017c my w Europie. Znacznie wi\u0119cej. A jak ju\u017c sko\u0144cz\u0105 pracowity dzie\u0144 to cz\u0119sto id\u0105 do restauracji, gdzie cz\u0119sto si\u0119 upijaj\u0105. Zastanawiam si\u0119 czy ludzie tutaj maj\u0105 jakie\u015b hobby, ot zbieranie czegokolwiek, sport, czy co\u015b, co ich pasjonuje? Niekt\u00f3rzy maj\u0105. W\u015br\u00f3d moich koleg\u00f3w na wydziale znalaz\u0142em dw\u00f3ch uprawiaj\u0105cych \u0142ucznictwo. Jeden zachodnie, a drugi korea\u0144skie \u0142ucznictwo tradycyjne. Po paru rozmowach orientuj\u0119 si\u0119, \u017ce uprawiaj\u0105 to \u0142ucznictwo, ale raczej sporadycznie. W wolnych chwilach szukam w mie\u015bcie ksi\u0119garni. Po d\u0142u\u017cszym szukaniu znajduj\u0119 jedn\u0105. W Seoulu nie uda\u0142o mi si\u0119 znale\u017a\u0107 \u017cadnej. Pewnie s\u0105 ukryte w jakim\u015b centrum handlowym? Patrz\u0119, co jest w ksi\u0119garni? G\u0142\u00f3wnie ksi\u0105\u017cki powa\u017cne, podr\u0119czniki szkolne, opracowania polityczne, i sporo materia\u0142\u00f3w szkolnych. Patrz\u0105c na to zastanawiam si\u0119 czy ludzie tutaj czytaj\u0105 normalne ksi\u0105\u017cki \u2013 powie\u015bci, poezj\u0119, itp. Szukam tutaj ogrod\u00f3w, takich jak w Polsce czy Anglii, gdzie ludzie ciesz\u0105 si\u0119 z uprawianych kwiat\u00f3w, w\u0142asnych warzyw, \u2026 Nic takiego nie widz\u0119. Pytam wi\u0119c znajomych. Tu ma\u0142o kto ma czas na ogr\u00f3dek przy domu? Od tego s\u0105 odpowiednie firmy ogrodnicze \u2013 przychodz\u0105, robi\u0105 swoje, bior\u0105 odpowiednie pieni\u0105dze i problem ogr\u00f3dka jest za\u0142atwiony. W\u0142a\u015bciciel mo\u017ce skoncentrowa\u0107 si\u0119 na pracy, tylko pracy, zarabianiu pieni\u0119dzy i wydawaniu pieni\u0119dzy na edukacj\u0119 dzieci albo wnuk\u00f3w. Owszem s\u0105 dobre samochody, ale to ju\u017c tak z obowi\u0105zku podtrzymania statusu spo\u0142ecznego, czy wygody w\u0142asnej.<\/p>\n
Co dalej, gdy praca sko\u0144czona? Czas na emerytur\u0119, tylko wtedy ma\u0142o kto wie co ma ze sob\u0105 zrobi\u0107. Najcz\u0119\u015bciej jednak do g\u0142osu dochodz\u0105 pieni\u0105dze. Przecie\u017c s\u0105 wnuki, one musz\u0105 mie\u0107 dobr\u0105 szko\u0142\u0119, najlepiej w Seoulu, dzieci musz\u0105 mie\u0107 nowe samochody, itd. Tak wi\u0119c jak d\u0142ugo to mo\u017cliwe nauczyciel zostaje przy swojej pracy. Je\u015bli to z jakiego\u015b powodu nie jest mo\u017cliwe, to s\u0105 jeszcze prywatne szko\u0142y, gdzie mo\u017cna znale\u017a\u0107 posad\u0119. Je\u015bli i to zawiedzie, to mo\u017cna otworzy\u0107 swoj\u0105 prywatn\u0105 szko\u0142\u0119 rachunk\u00f3w (tak to si\u0119 tu nazywa) i tak ci\u0105gn\u0105\u0107 a\u017c pewnego dnia \u2026<\/p>\n
Po kilku tygodniach wyk\u0142ad\u00f3w na KNUE zbli\u017ca si\u0119 m\u00f3j dzie\u0144 wyjazdu. Dziekan po raz kt\u00f3ry\u015b proponuje mi abym zosta\u0142 tu na d\u0142u\u017cej. Oferuje mi dobre warunki i du\u017c\u0105 pensj\u0119. Dzi\u0119kuj\u0119, i odpowiadam, \u017ce si\u0119 zastanowi\u0119. Odpowiadam tak, a nie inaczej, bo inaczej jako\u015b nie wypada. Wiem jednak, \u017ce wol\u0119 moj\u0105 emerytur\u0119 w Polsce i m\u00f3j czas na uprawianie ogrodu, pisanie i czytanie ksi\u0105\u017cek, oraz w\u0119drowanie po g\u00f3rach. To, co z tego, \u017ce mam wnuki i one te\u017c chodz\u0105 do szko\u0142y. One te\u017c maj\u0105 swoich rodzic\u00f3w i niech teraz ich rodzice si\u0119 o nich martwi\u0105.<\/p>\n
23\/01\/2015 Korea Po\u0142udniowa<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W ostatnich latach prasa w r\u00f3\u017cnych krajach, r\u00f3wnie\u017c i w Polsce, donosi o fantastycznych wynikach korea\u0144skich uczni\u00f3w w matematyce i …<\/p>\n